Жеке тұлғалар арасындағы қарызды қалай рәсімдеуге болады: 6 тәсіл және салыстыру
Ақшаны «ауызша», қолхатпен, нотариус арқылы немесе онлайн қарызға беруге болады. Тәсілдер бағасымен, кездесу керек-керек еместігімен және кейін ақшаны қайтару қаншалықты оңай екенімен ерекшеленеді. Төменде — 2026 жылға барлық нұсқаларды салыстыру.
Тәсілдерді салыстыру
| Тәсіл | 2026 жылғы бағасы | Кездесу | Жеке бас | Қайтармаса |
|---|---|---|---|---|
| Ауызша немесе хат алмасуда | 0 ₸ | керек емес | расталмаған | хат алмасу — дәлел; сома 432 500 ₸-ден асса, куәлерге сілтеме жасауға болмайды |
| Қағаз қолхат | 0 ₸ | керек | қолмен қолтаңба | сот; қолхат — қарыздың жазбаша нысаны (ҚР АК 716-бабы) |
| ЭЦҚ қолтаңба сервисі | сервис тарифі бойынша | керек емес | екі тарапта да ЭЦҚ | сот; электрондық жазбаша нысандағы құжат |
| Shart Rate (қосымша) | 990 ₸-ден | керек емес | биометрия + борышкерлер тізілімі | сот; шарт пен ақша алғанын растау екеуінде де сақталады |
| Нотариус | 21 625 ₸ мемл. / 43 250 ₸ жеке | керек | нотариус құжаттарды тексереді | сотсыз атқарушылық жазба |
Қайсысын таңдау керек
- Аз сома, жақын адам, бірден қайтарады — қолхат. Қолхат үлгісі →
- Ірі сома немесе бөліп қайтару — төлем кестесі бар шарт. Үлгі →
- Әр қаладасыздар немесе кездескіңіз келмейді — онлайн: қосымшадағы қарыз шарты.
- Сотсыз өндіріп алғыңыз келеді — нотариус. Бағасы →
- Ақша құжатсыз берілген — берешекті тану туралы келісім. Толығырақ →
«Ауызша» неге нашар
Сома 100 АЕК-тен (2026 жылы 432 500 ₸) асса, жазбаша нысан міндетті (ҚР АК 152-бабы). Онсыз сотта куәлерге сілтеме жасауға болмайды (ҚР АК 153-бабы) — тек аударымдар мен хат алмасу қалады. Kaspi аударымы ақшаның берілгенін растайды, бірақ өздігінен оның сыйлық емес, қарыз екенін дәлелдемейді. Қолхатсыз берсеңіз не істеу керек →
Онлайн рәсімдеу ЭЦҚ сервисінен немен ерекшеленеді
Әмбебап қолтаңба сервисінде үлгіні өзіңіз таңдайсыз немесе жүктейсіз, ал екі тарап оған өз ЭЦҚ-сымен қол қояды. Shart Rate-те қарыз шартының үлгісі дайын, жеке бас куәлік бойынша биометриямен расталады, қарыз беруші қол қоймас бұрын қарыз алушының борышкерлер тізіліміндегі мәртебесін көреді, ал қарыз алушы ақшаны алғанын қосымшада растайды — шарт талаптары бойынша бұл қолмен жазылған қолхатқа теңестіріледі.
Онлайн қашан жеткіліксіз
- Қарыз заң тіркеуді немесе нотариусты талап ететін мүлік кепілімен (мысалы, жылжымайтын мүлікпен) қамтамасыз етілсе, қосымшадағы қолтаңба жеткіліксіз.
- Қарыз алушы жеке тұлға болса, қарыз тек теңгемен беріледі, ал жылдық тиімді мөлшерлеме 100%-дан аспауы керек (ҚР АК 725-1-бабы).
Беттегі ақпарат жалпы сипатта және заң кеңесі болып табылмайды.
Дереккөздер: ҚР АК 152, 153-баптары, ҚР АК 716, 725-1-баптары.
Жиі қойылатын сұрақтар
Жеке тұлғалар арасындағы қарызды қалай рәсімдеген дұрыс?
Ең сенімдісі — ақшаның берілгенін растайтын жазбаша қарыз шарты. Оған қағазда, нотариуста немесе онлайн қол қоюға болады: ЭЦҚ сервисінде немесе Shart Rate қосымшасында, онда жеке бас биометриямен расталады.
Қарызды рәсімдеудің ең арзан тәсілі қайсы?
Қағаз қолхат немесе шарт — тегін, бірақ мәтінді өзіңіз дұрыс құрап, кездесу керек. Shart Rate-те — 990 ₸-ден, кездесусіз. Нотариуста — 21 625 ₸ (мемлекеттік) немесе 43 250 ₸ (жеке).
Қарызды кездеспей рәсімдеуге бола ма?
Иә. Мәміленің жазбаша нысаны электрондық болуы мүмкін (ҚР АК 152-бабы). Құжатқа ЭЦҚ сервисінде қол қоюға немесе қарызды Shart Rate қосымшасында рәсімдеуге болады.
Қарызды жазбаша рәсімдеу міндетті ме?
Сома 100 АЕК-тен асса — 2026 жылы бұл 432 500 ₸ — иә (ҚР АК 152-бабы). Жазбаша нысан болмаса, сотта куәлерге сілтеме жасауға болмайды (ҚР АК 153-бабы).
Нотариус қашан керек?
Жеке тұлғалар арасындағы қарызға заң нотариусты талап етпейді. Нотариалдық шарт қарызды сотсыз, атқарушылық жазбамен өндіріп алғыңыз келсе керек.
Ақшаны құжатсыз беріп қойдым — не істеу керек?
Берешекті тану туралы келісім жасаңыз: ол бұрыннан бар қарызды тіркейді және талап қою мерзімін үзеді. Оған да Shart Rate-те онлайн қол қоюға болады.