Қарызды қайтармаса не істеу керек: 2026 жылғы қадамдар

Жаңартылды: 2026 жылғы 16 қараша · Қазақстан

Қарыз алушы ақшаны мерзімінде қайтармаса, қадам-қадаммен әрекет етіңіз: еске салудан бастап мәжбүрлеп өндіріп алуға дейін. Төменде — тәртібі және 2026 жылы қанша тұрады.

Қадамдар

  1. Еске салыңыз және хат алмасуды сақтаңыз — бұл дәлел.
  2. Жазбаша талап-арыз жіберіңіз: борыш сомасы, шарттың немесе қолхаттың деректемелері, қайтару мерзімі (мысалы, 10 күн). Жіберілгенін растайтын құжатты сақтаңыз.
  3. Борышкер борышты мойындаса (талап-арызға жазбаша жауап берсе, кестеге қол қойса) — атқарушылық жазба үшін нотариусқа жүгініңіз. Мемлекеттік баж — 0,5 АЕК, 2 162,5 ₸ («Нотариат туралы» Заңның 92-1-бабы).
  4. Мойындамаса — сотқа немесе шартта көрсетілген төрелікке талап қойыңыз. Шартты, ақшаның берілгенін растайтын құжатты, хат алмасуды және талап-арызды қоса беріңіз.
  5. Орындау: атқарушылық жазба немесе шешім жеке сот орындаушысына беріледі.

Қандай дәлелдер жинау керек

  • қарыз шарты немесе қолхат;
  • ақшаның берілгенін растау — банк аударымы немесе қолхат (ҚР АК 717-бабы);
  • борышкер борышты мойындаған хат алмасу;
  • талап-арыз және оның жіберілгенін растау.

Жазбаша нысан міндетті болса (қарыз 100 АЕК-тен асса — 2026 жылы 432 500 ₸), ал шарт жоқ болса, куәлардың айғақтарына сілтеме жасауға болмайды (ҚР АК 153-бабы). Сондықтан қарызды алдын ала рәсімдеген дұрыс.

Shart Rate-тегі шарт не береді

  • екі тараптың да жеке басы расталған, қол қойылған шарт;
  • ақшаның берілгені және әр төлем туралы белгілер;
  • қосымша арқылы қарыз алушыға мерзімнің өткені туралы хабарламалар;
  • дауларды шешу тәртібі шартта алдын ала жазылған.

Жиі қойылатын сұрақтар

Қарызды сотсыз қайтаруға бола ма?

Иә, борышкер борышты мойындаса: онда нотариус атқарушылық жазба жасай алады («Нотариат туралы» Заңның 92-1-бабы). Нотариат куәландырған шарт бойынша мойындаусыз да болады.

Нотариустың атқарушылық жазбасы қанша тұрады?

Мемлекеттік баж — 0,5 АЕК, 2026 жылы 2 162,5 ₸ (ҚР СК 667-бабы 1-т. 24) тт.).

Қарызды қайтару үшін қандай дәлелдер керек?

Қарыз шарты немесе қолхат, ақшаның берілгенін растайтын құжат (аударым немесе қолхат), хат алмасу, талап-арыз және оған жауап.

Талап-арыз деген не және ол не үшін керек?

Сомасы мен мерзімі көрсетілген қарызды қайтару туралы жазбаша талап. Борышкердің борышты мойындаған жазбаша жауабы нотариусқа атқарушылық жазба үшін жүгінуге мүмкіндік береді.

Шартта төрелік ескертпе болса, қайда жүгіну керек?

Шартта көрсетілген төрелікке. Мысалы, Shart Rate шарттары бойынша — Жоғары экономикалық төрелік сотқа.

Қолхатсыз қарызды қалай қайтаруға болады?

Басқа жазбаша дәлелдерді жинау керек: банк аударымдары, борышкер соманы мойындаған мессенджердегі хат алмасу. Сома 432 500 ₸-ден асса, куәлерге сілтеме жасауға болмайды (ҚР АК 153-бабы). Борышкерге берешекті тану туралы келісімге қол қоюды ұсынған дұрыс.

WhatsApp-тағы хат алмасу арқылы қарызды қайтаруға бола ма?

Хат алмасудан тараптар, сома және оның қарыз екені түсінікті болса, ол дәлел бола алады. Борышкер соманы өзі мойындап, қайтаруға уәде берген хабарламалар ең күшті. Хат алмасуды толығымен, скриншоттар мен нөмірлерімен сақтаңыз.

Kaspi аударымы қарызға бергенімді дәлелдей ме?

Аударым ақшаның берілгенін растайды, бірақ өздігінен оның сыйлық немесе төлем емес, қарыз екенін дәлелдемейді. Сондықтан төлем мақсаты («… шарт бойынша қарыз») және қайтару талқыланған хат алмасу маңызды.

Қарыз бойынша талап қою мерзімі қанша?

Жалпы талап қою мерзімі — 3 жыл. Ол қарыз қайтарылуға тиіс күннен бастап есептеледі. Борышкер берешекті жазбаша мойындаса немесе бір бөлігін қайтарса, мерзім қайтадан басталады.

Борышкер қайтыс болса не болады?

Қарыз мұраны қабылдаған мұрагерлерге мұра құнының шегінде өтеді. Талап мұрагерлерге немесе мұрагерлік істі жүргізетін нотариусқа қойылады.

Қарыз туралы барлық сұрақтар →